Do Urzędu Miejskiego w Rawiczu wpłynęła interpelacja złożona przez Klub Radnych Prawa i Sprawiedliwości (reprezentowany przez Romana Krupieńczyka, Antoniego Gierza oraz Jacka Hajnce). Radni powołali się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 28 lipca 2026 r. (sygn. akt U 2/26), który uznał wybrane zapisy rozporządzenia Ministra Cyfryzacji dotyczące wzorów dokumentów za niezgodne z Konstytucją RP. W związku z tym zwrócili się do burmistrza z pytaniem, czy w przypadku wpłynięcia wniosku o transkrypcję zagranicznego aktu małżeństwa osób tej samej płci odmówi jego realizacji.
Odpowiedź burmistrza: Decyzje należą do Kierownika USC
Burmistrz Grzegorz Kubik w odpowiedzi do radnych sprecyzował rolę organów gminy w tej sprawie. Jak podkreślił, organem kierującym Urzędem Stanu Cywilnego jest Kierownik USC (funkcję tę w Rawiczu sprawuje Beata Aszkiełowicz), a nie burmistrz gminy. Kierownik USC działa jako samodzielny organ administracji państwowej.
W odpowiedzi wskazano również na charakter prawny samej procedury: transkrypcja aktu stanu cywilnego odbywa się w drodze czynności materialno-technicznej, a nie decyzji władczej. Wyjątkiem jest sytuacja odmowy dokonania takiej czynności, która wymaga wydania formalnej decyzji.
Wytyczne wojewody i problem z systemem PESEL
Jak wynika z informacji przekazanych przez USC w Rawiczu, Wojewoda Wielkopolski pismem z 21 sierpnia 2026 r. poinformował kierowników USC o zmianach w systemach rejestrów państwowych, które technicznie umożliwiają rejestrację zagranicznego aktu małżeństwa par tej samej płci.
Mimo możliwości rejestracji aktu, rawicki USC zwraca uwagę na istotny problem prawny i techniczny:
- Kolejnym krokiem po transkrypcji powinna być aktualizacja rejestru PESEL.
- Obecne przepisy i możliwości systemowe nie przewidują wpisania poprawnego stanu cywilnego ("zamężna" lub "żonaty") dla osób w związku jednopłciowym.
- Brak możliwości wpisu w PESEL sprawia, że zdaniem USC w Rawiczu transkrypcja nie odniosłaby w sensie prawnym zamierzonych skutków.
Sprawa trafiła do MSWiA. Postępowania będą zawieszane
Z dokumentów wynika, że wojewoda wielkopolski 26 sierpnia 2026 r. wystąpił do Departamentu Spraw Obywatelskich Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji o zajęcie oficjalnego stanowiska w sprawie stosowania art. 106 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego przy wpisywaniu do polskich rejestrów aktów małżeństw par jednopłciowych.
Stanowisko Urzędu Stanu Cywilnego w Rawiczu jest w tej sytuacji jednoznaczne: do czasu uzyskania wytycznych z MSWiA wszystkie ewentualne postępowania w tych sprawach będą zawieszane.
Warto dodać, że jak podał Urząd Miejski, do 10 września 2026 r. do rawickiego USC nie wpłynął żaden oficjalny wniosek o transkrypcję aktu małżeństwa zawartego przez osoby tej samej płci, choć w tej sprawie udzielano już pytającym osobom informacji.
