Zdobyty dokument nie oznacza, że 17- czy 18-latek ma już ogromne doświadczenie. To początek samodzielnej jazdy za kółkiem i konfrontacji z rzeczywistymi sytuacjami, których nie sposób przewidzieć podczas kilkudziesięciogodzinnego kursu. Młody kierowca musi nauczyć się właściwie oceniać prędkość, odległość od poprzedzającego pojazdu czy zachowanie innych uczestników ruchu. Pierwsze lata za kierownicą będą okresem szczególnej ostrożności i stopniowego zdobywania doświadczenia. 4 września wchodzą w życie nowe przepisy. Będą surowsze.
Okres próbny obowiązuje od 4 września. Kto uzyskał tymczasowe, elektroniczne prawo jazdy lub wydano właściwy dokument 3 września (lub wcześniej), tego okres próbny nie dotyczy, może jeździć na dotychczasowych zasadach.
Obowiązkowy okres próbny
Każdą osobę, który po raz pierwszy uzyska prawo jazdy kategorii B, obejmie obowiązkowy okres próbny.
- Kierowca, który uzyska uprawnienia po ukończeniu 18 lat (może to być także 30-, 50- czy 70-latek), będzie objęty okresem próbnym przez 2 lata
- Kierowca, który uzyska prawo jazdy w wieku 17 lat, będzie objęty okresem próbnym przez 3 lata, jednak nie dłużej niż do ukończenia 20. roku życia.
Okres próbny będzie liczony od momentu uzyskania uprawnień do kierowania pojazdami, a nie od dnia odebrania dokumentu prawa jazdy.
Kierowcy, którzy od lat posługują się prawem jazdy kat. B, mają limit 24 punktów karnych. Ci, którzy dopiero zdobędą uprawnienia 4 września 2026 roku lub później, muszą szczególnie uważać. Ich limit punktów karnych wyniesie 12. Nowe przepisy wprowadzają sztywne reguły w okresie próbnym.
- Przekroczenie 12 punktów karnych oznacza obowiązek odbycia praktycznego szkolenia dotyczącego zagrożeń w ruchu drogowym.
- Szkolenie będzie prowadzone przez ośrodek doskonalenia techniki jazdy, kierowca będzie miał rok na jego odbycie.
- Przekroczenie 20 punktów karnych w pierwszym roku od uzyskania prawa jazdy będzie skutkowało cofnięciem uprawnień przez starostę.
Zero alkoholu dla kierowców w okresie próbnym
W okresie próbnym będzie obowiązywał bezwzględny zakaz prowadzenia pojazdu po spożyciu alkoholu.
- Obowiązuje zasada 0,0 promila w organizmie,
- Zakaz obejmuje również wszystkie środki działające podobnie do alkoholu,
Zasady dla 17-latków
Osoby, które uzyskają prawo jazdy kategorii B przed ukończeniem 18 lat, podlegają dodatkowym ograniczeniom.
- Do ukończenia 18. roku życia prawo jazdy kat. B będzie uprawniało do kierowania wyłącznie w Polsce.
- Przez pierwsze 6 miesięcy od uzyskania uprawnień, jednak nie dłużej niż do ukończenia 18 lat, młody kierowca będzie musiał prowadzić w obecności doświadczonego kierowcy.
- Osoba towarzysząca musi mieć co najmniej 25 lat, musi posiadać prawo jazdy kategorii B od co najmniej 5 lat, musi zajmować miejsce na przednim fotelu pasażera, nie może znajdować się pod wpływem alkoholu ani środków działających podobnie do alkoholu, nie może mieć w ciągu ostatnich 5 lat orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów.
- Do ukończenia 18 lat młody kierowca nie może pracować jako taksówkarz czy kurier ani wykonywać okazjonalnego przewozu osób.
Dla młodego kierowcy punkty karne powinny być więc wyraźnym ostrzeżeniem. Ich gromadzenie może bardzo szybko doprowadzić do utraty uprawnień, a to wiąże się z ponownym egzaminem na prawo jazdy.
Popełnienie dwóch wykroczeń, stwierdzonych prawomocnymi rozstrzygnięciami, spowoduje, że okres próbny zostanie przedłużony o dwa lata. Co znajduje się na liście wykroczeń? Przejazd na czerwonym świetle, jazda po spożyciu alkoholu, niezastosowanie się do znaku STOP, nieustąpienie pierwszeństwa pieszemu na pasach, wyprzedzanie na przejściu dla pieszych lub bezpośrednio przed nim czy przekroczenie prędkości o ponad 30 km/h.
Trzecie wykroczenie lub popełnienie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji (spowodowanie wypadku drogowego, w którym ktoś odniesie obrażenia ciała wymagające leczenia powyżej siedmiu dni, prowadzenie auta pod wpływem alkoholu - powyżej 0,5 promila, niezatrzymanie się do kontroli czy ucieczka z miejsca zdarzenia) przyniesie surowsze konsekwencje. Spowoduje cofnięcie uprawnień i to, że trzeba będzie prawo jazdy kat. B będzie uzyskać od początku.
Jazda mimo czasowego zatrzymania prawa jazdy?
Jedna ze zmian, która wchodzi w życie, dotyczy wszystkich kierowców, nie tylko nowych. Jeżeli osoba, pomimo wydanej decyzji o czasowym zatrzymaniu prawa jazdy, nadal będzie prowadziła pojazd, starosta cofnie jej uprawnienia do kierowania pojazdami na pięć lat. Po upływie tego okresu kierowca będzie musiał ponownie uzyskać uprawnienia, w tym zdać wymagany egzamin.