W informacji czytamy, że koniec drewnianych łokci, jeśli nie są zaopatrzone „w skówkę, łatwo się zużywa, przez co, pomimo ostęplowania rzetelność miary staje się wątpliwą”.

Wytyczne określają, że koniec łokcia ma być „zabezpieczony przez skówkę kruszczową”, ponadto: „Odstęplowanie nastąpić ma przez wybijanie orła pruskiego raz na téjże skówce, a potém na drzewie poniżéj ostatniej części miary około rękojeści”.

Dodatkowo „bezpośrednio przy skówce ma być na drzewie wybita nazwa miejsc właściwéj władzy sprawdzającéj”.

Czym był łokieć?

Łokieć to jednostka miary, o długości zależnej od państwa, regionu i epoki historycznej. Tradycyjna europejska miara łokcia nawiązywała do średniej długości ręki od stawu łokciowego do końca palca środkowego. Dzielił się najczęściej na 2 stopy albo 24 cale.

Łokieć staroegipski z XXVIII w. p.n.e. wynosił od 52,35539 cm do 52,36 cm.

Łokieć sumeryjski (XX w. p.n.e.) mierzył 51,72 cm i jest najstarszą znaną standardową jednostką miar.

W Wielkiej Brytanii stosowany był łokieć równy 45 calom, tzn. 114,3 cm, a także łokieć szkocki (ok. 37 cali) i flamandzki (27 cali)

Według polskich wzmianek o kaliskich miarach długości stosowanych już w XI wieku podstawową jednostkę miary długości sprzedawanego sukna był właśnie łokieć. Jego lokalne różnice w długości stwarzały możliwości pomyłek, a nawet spekulacji w handlu, głównie tekstyliami.

Łokieć jako miara, najczęściej wykonany był w postaci zdobionego, nawet trochę rzeźbionego drewnianego pręta lub listwy. Zdarzały się też dość dokładne odwzorowania ludzkiej ręki w metalu lub drewnie.

Jednostki miar długości stosowane w Polsce

Łokieć krakowski wiek XII w. - 52,36 cm; wiek XIII - 64,66 cm; wiek XIV - 62,5 cm; a w poł. XVI w. - 58,6 cm; od 1836 r.-1857 - 59,6 cm;

Łokieć chełmiński (w poł. XVI w.) 57,62 cm;

Łokieć lwowski albo galicyjski (w Galicji lata 1787 - 1857) - 59,6 cm;

Łokieć wrocławski (na Śląsku do 1816 r.) - 57,6 cm;

Łokieć warszawski albo staropolski (w I Rzeczypospolitej i po rozbiorach do 1819 r.) - 59,6 cm;

Łokieć nowopolski (w Królestwie Polskim lata 1819 -1849) - 57,6 cm;

Łokieć gdański - 57,8 cm (1 łokieć = 2 stopy = 24 cale = 57,38 cm)

Przeczytaj także co mierzono w szeflach i czy były legalne TUTAJ

Miara Długości (1)