Umowy-zlecenia. Wady i zalety

Pracodawcy często zatrudniają pracowników na podstawie umowy zlecenia czy umowy o dzieło. Obciążenia, jakie ponosi pracodawca sprawiają, że takie umowy są bardziej dla niego opłacalne. Często są nazywane "śmieciówkami", bo nie zapewniają pracownikowi wielu świadczeń które zapewnia umowa o pracę, m.in. okresu wypowiedzenia, płatnego urlopu, czy dodatków za nadgodziny. Pracownik z umową śmieciową nie może m.in. zaciągnąć kredytu czy uzyskać zasiłku chorobowego lub macierzyńskiego.

Z drugiej strony, wydając takie same pieniądze, pracodawca może większą ich część wypłacić pracownikowi na rękę, bo mniej odprowadza dla fiskusa. Umowa o dzieło, czy umowa zlecenie pozwala też na większą elestyczność pracy, na czym często zależy pracownikowi.

Twoje prawo do zatrudnienia na etat

Przepisy zabraniają zastępowania umowy o pracę inną umową cywilno-prawną jeśli praca jest wykonywana w sposób właściwy dla stosunku pracy (art. 22 Kodeksu pracy)

Powinieneś mieć umowę o pracę, jeśli:

wykonujesz pracę w czasie i miejscu wyznaczonym przez pracodawcę,
jeśli Twoje godziny pracy są ustalane przez pracodawcę
pracodawca lub ktoś w jego imieniu wydaje ci polecenia, nadzoruje i rozlicza cię z efektów pracy.
świadczysz pracę osobiście i nie możesz sam wybrać zastępcy, który wykona część twoich obowiązków.

Jak zażądać umowy o pracę?

Jeśli uważasz, że wykonujesz taką pracę, jaką normalnie wykonuje pracownik etatowy, możesz zażądać umowy o pracę. Pracodawca, który zdaje sobie sprawę, że wykonujesz dla niego pracę wynikającą ze stosunku pracy, powinien przychylić się do twojego żądania, bo za takie zatrudnienie grożą mu kary.

Jeśli istnieją wątpliwości, możesz zwrócić się do Państwowej Inspekcji Pracy, ZUSu lub do sądu o ustalenie faktycznego stosunku pracy.

Sankcje dla pracodawcy

Jeśli kontrola ustali, że stosunek łączący pracodawcę i zleceniobiorcę powinien skutkować umową o pracę, wówczas pracodawca musi udzielić pracownikowi m.in. zaległego urlopu i uregulować wszystkie zaległe świadczenia. Musi też liczyć się z grzywną w wysokości od 1 tys. nawet do 30 tys. zł.

Śmieciówki (1)

Pracujesz na umowę-zlecenie? Sprawdź, czy możesz zażądać umowy o pracę