Codziennie przechodzimy obok nich idąc do pracy, szkoły, na zakupy, czy na spacer, ale pewnie nawet na nie nie spoglądamy, ani nie zastanawiamy się jakie mogą kryć historie. Mowa o kamienicach i starych, ciekawych pod względem architektonicznym willach, których w naszym mieście nie brakuje. Warto sobie przypomnieć, kto niegdyś w nich mieszkał, co się w nich dawniej znajdowało, z czego słynęły.

Prestiżowy adres przy plantach

Kiedy w połowie XIX wieku w Rawiczu na miejscu wałów powstały planty, najbogatsi rawiczanie coraz chętniej budowali swoje rezydencje mieszkalne na obszarze wzdłuż miejskiego pasa zieleni. Posiadanie adresu przy „Stadtgraben” dodawało prestiżu. Przy obecnych Wałach Księcia Józefa Poniatowskiego (kiedyś Breslauer Stadtgraben) została wybudowana willa secesyjnaz elementami architektury francuskiej.

- W „willi Troska” (numer 5) - jak zwyczajowo nazywano, w kontekście nazwiska właścicieli, wyższy dom z charakterystyczną dwupoziomową loggią - zamieszkała rodzina rawickich potentatów w branży produkcji napojów alkoholowych i wody mineralnej. Już w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XIX wieku Bertold Sorge, czyli tłumacząc niemieckie nazwisko na język polski - Bertold Troska, był właścicielem jednego z czterech rawickich browarów. Wkrótce firmowy asortyment został rozszerzony - przypomina Marta Hamielec z Muzeum Ziemi Rawickiej. - W usytuowanej przy obecnej ulicy Piłsudskiego fabryce należącej do rodziny Troska zaczęto produkować również wodę mineralną i soki owocowe. Zakład funkcjonował dosyć długo, do lat czterdziestych XX wieku. Zarządzał nim Albert Troska. Z kolei pod szyldem firmy „Troska i Spółka”, z siedzibą przy Rynku, działała Fabryka Wódek i Likierów Deserowych. Jej właścicielem był Paul Sorge, a od około 1924 roku Franciszek Troska.

Służbowe mieszkanie burmistrza

Jak zaznacza Marta Hamielec z Muzeum Ziemi Rawickiej, z górnego tarasu „willi Troska”, niegdyś gęsto obrośniętego bluszczem i kwiatami, na ulicę i planty spoglądali burmistrzowie przedwojennego Rawicza. Było tam zlokalizowane służbowe mieszkanie włodarzy miasta. Dlatego na najstarszych kartach pocztowych z widokiem willi można zobaczyć stojącą na chodniku przed bramą charakterystyczną, pomalowaną w biało-czarne pasy budkę strażnika miejskiego, strzegącego spokoju i bezpieczeństwa mieszkańców.

Wille I Kamienice (1)